Florian Stablewski
Biografia
Florian Stablewski herbu Oksza urodził się 16 października 1841 roku we Wschowie, w zubożałej rodzinie szlacheckiej. Jego ojciec był żołnierzem napoleońskim, co wpłynęło na patriotyczną atmosferę w domu. Młody Florian kształcił się w Gimnazjum św. Marii Magdaleny w Poznaniu, a następnie w gimnazjum w Trzemesznie, które ukończył w 1861 roku.
W latach 1861-1863 studiował w seminarium duchownym w Poznaniu, a później na uniwersytecie w Monachium, gdzie w 1866 roku obronił doktorat z teologii. W tym samym roku przyjął święcenia kapłańskie w Gnieźnie. Jako duszpasterz pracował w Wielichowie, Tarnowie Podgórnym i Śremie, gdzie był także katechetą i nauczycielem języka hebrajskiego.
W 1873 roku został usunięty z pracy za odmowę nauczania religii po niemiecku, co było wyrazem jego sprzeciwu wobec germanizacji. Objął wówczas probostwo we Wrześni, gdzie aktywnie działał w towarzystwach rzemieślniczych, przemysłowych i rolniczych, wspierając polską kulturę i gospodarkę. W latach 1876-1891 pełnił mandat posła do sejmu pruskiego, broniąc praw języka polskiego w szkolnictwie.
14 grudnia 1891 roku został mianowany arcybiskupem metropolitą gnieźnieńskim i poznańskim, a tym samym prymasem Polski. 17 stycznia 1892 roku przyjął sakrę biskupią. W swojej działalności duszpasterskiej propagował ruch społeczny oparty na encyklice Rerum novarum, zakładając pismo "Przewodnik Katolicki" oraz Drukarnię i Księgarnię św. Wojciecha w Poznaniu. W okresie strajków szkolnych starał się łagodzić napięcia między Polakami a zaborcą, kierując petycje do cesarza.
Zmarł 24 listopada 1906 roku w Poznaniu i został pochowany w tamtejszej katedrze. Jego postać upamiętnia serial historyczny "Najdłuższa wojna nowoczesnej Europy", w którym zagrał go Andrzej Piszczatowski.